All Posts By

ESK

Festiwal Lublin Miasto Literatury 2025

By Aktualności

Rozmowa jest początkiem literatury. Wierząc, że literatura zaczyna się od rozmowy, ale również że rozmowa może zaczynać się od literatury, zapraszamy Państwa do świata napisanego przez naszych gości. Wyjątkowość form i głosów literackich odsłania Festiwal Lublin Miasto Literatury jako miejsce spotkania najpiękniejszych umysłów współczesnego pisarstwa. To właśnie różnorodność i przenikanie się liryki, prozy, literatury faktu oraz literatury międzynarodowej w przekładzie na język polski tworzy estetyczną mozaikę, która pokazuje cały wachlarz ludzkich emocji.

Literatura – pisana, mówiona, czytana, wyświetlana, interpretowana na scenie – łączy w sobie różne sztuki i może być rozumiana na wiele sposobów – przez każdego. Miasto Literatury to przestrzeń tej wolności. Wolności myślenia, która pozwala się spotkać w dialogu, w rozmowie, w której wypowiadane przez nas zdania potrafią nas i rozmówców zadziwić.

Zapraszamy na wyjątkowe spotkania u literackiego źródła. Zachęcamy do szeroko pojętej rozmowy, która wymyka się współczesności. Doskonale obrazuje to zdanie Azar Nafisi: „Niezwykłą cechą wielkiej literatury jest jednak jej zdolność do odzwierciedlania uprzedzeń autorki lub autora oraz realiów, w jakich osoba ta tworzyła, przy jednoczesnym wykraczaniu poza ich granice” (Azar Nafisi, „Czytaj niebezpiecznie. Wywrotowa siła literatury na burzliwe czasy”, przekł. Dawid Czech, Karakter 2023). Festiwal opiera się na czterech filarach, które odbijają sposoby widzenia świata i pojmowane razem pokazują jego harmonię, dlatego: proza, poezja, literatura faktu i przekład to dziedziny reprezentujące ten ład. W dniach 25-28 września bieżącego roku będzie można posłuchać osób autorskich podczas kilkudziesięciu wydarzeń: spotkań autorskich, paneli, warsztatów odbywających się w Centrum Kultury w Lublinie. Wiele punktów programu będzie także tłumaczonych na polski język migowy.

Pełne info 

Audionomia 2025

By Aktualności

IV Ogólnopolska Konferencja Reportażu Dźwiękowego w Lublinie

Lublin stanie się w dniach 12–14 września stolicą reportażu dźwiękowego. Fundacja Audionomia organizuje czwartą edycję konferencji, która integruje twórców reportaży audio i promuje dźwięk jako język opowieści non-fiction.

W programie przewidziano przesłuchania reportaży, warsztaty, panele dyskusyjne oraz spotkania z doświadczonymi twórcami. Uczestnicy – zarówno profesjonaliści, jak i osoby początkujące, studenci czy pasjonaci dźwięku – będą mieli okazję wymienić się doświadczeniami i poszerzyć swoje umiejętności.

Najważniejszym punktem wydarzenia będzie rozstrzygnięcie konkursu „Audionomia Award”, przyznawanego dla najlepszego reportażu dźwiękowego roku.

Pełny program 

Inkubator Lubelskiej Dzielnicy Kreatywnej

By Aktualności

Projekt ma na celu rozwój kompetencji przedstawicieli przemysłów kreatywnych z regionu lubelskiego, poprzez organizację warsztatów i seminariów. Merytorycznie opracowany został przez międzynarodowe grono ekspertów, z uwzględnieniem przeprowadzonych badań i potrzeb. Działania będą prowadzone w nowopowstałej dzielnicy kreatywnej, a ich kulminacją będą międzynarodowa konferencja połączona z targami. Efektem poprojektowym będzie platforma internetowa służąca wymianie wiedzy i kontaktów.

Konferencja
4/5 października 2025
Dwudniowe wydarzenie poświęcone dzielnicom kreatywnym w Polsce i Europie. Wezmą w nim udział przedstawiciele byłych, obecnych i przyszłych Europejskich Stolic Kultury oraz silni reprezentanci z Polski. Konferencja będzie okazją do prezentacji potencjału dzielnic kreatywnych jako centrów innowacji i kultury. Uczestnicy poznają najlepsze praktyki oraz dowiedzą się, jak te przestrzenie wspierają rozwój przemysłów kreatywnych i różnorodność działań artystycznych.

Targi Kreatywne 

4-5 października 2025

Kulminacyjny punkt projektu – targi w industrialnej przestrzeni dawnych Lubelskich Zakładów Tytoniowych.
To miejsce spotkań artystów, projektantów, przedsiębiorców i przedstawicieli przemysłów kreatywnych. Wystawcy zaprezentują swoje produkty i usługi, a uczestnicy będą mogli nawiązać kontakty i zainspirować się innowacyjnymi pomysłami.

Warsztaty i seminaria

wrzesień/październik 2025

Warsztaty stanowią kluczowy element programu Inkubatora Lubelskiej Dzielnicy Kreatywnej, oferując uczestnikom możliwość zdobycia specjalistycznej wiedzy i umiejętności w różnych dziedzinach i obszarach przemysłów kreatywnych. Seminaria będą platformą wymiany wiedzy i doświadczeń, skierowaną do szerszego grona przedstawicieli przemysłów kreatywnych. Uczestnicy będą mieli możliwość dyskusji na temat aktualnych trendów, wyzwań oraz strategii rozwoju w sektorze.
W programie prelekcje i panele dyskusyjne na temat kształtowania się dzielnic, ich kierunków rozwoju, potencjału i kulturotwórczej roli w miastach.

Pełny program wkrótce

Europejska Noc Bibliotek

By Aktualności

„Spotkania rozpoczęły się w Strefie Literackiego Relaksu w Parku Tołpy na osiedlu Ołbin, gdzie czytano fragmenty dziesięciu książek wybranych przez kuratorkę Karolinę Sulej. Hasło wydarzenia – „Impuls notowania” – przypominało o sile odręcznych zapisków. Podczas Nocy miałyśmy okazję do wielu inspirujących rozmów: z Dominiką Kawalerowicz, dyrektorką Wrocławskiego Instytutu Kultury, i Romaną Pomianowską, wicedyrektorką, rozmawiałyśmy o programie i możliwościach literackiej współpracy.

W Book Trucku – Mobilnej Księgarni Tajnych Kompletów – spotkałyśmy się z Grzegorzem Czekańskim z Fundacji im. Tymoteusza Karpowicza, poznając ciekawe działania fundacji.  Z Katarzyną Janusik, wicedyrektorką Wrocławskiego Domu Literatury, dyskutowałyśmy o roli literatury w przestrzeni miejskiej, ale szczególnie wartościowe było spotkanie z Anną Janus, dyrektorką MBP we Wrocławiu, które pozwoliło nam lepiej poznać funkcjonowanie jednej z największych bibliotek w Polsce.

Udział w Europejskiej Nocy Literatury 2025 był dla nas nie tylko inspiracją, lecz także okazją do nawiązania wartościowych relacji. Wrocław po raz kolejny udowodnił, że literatura ma tu swoje wyjątkowe miejsce, a my wracamy do Lublina z głowami pełnymi pomysłów.”

Dorota Olejniczek-Klementewicz, Katarzyna Poleszak

Pracowniczki Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Hieronima Łopacińskiego w Lublinie, które wzięły udział w tegorocznej edycji Europejskiej Nocy Literatury we Wrocławiu.

Prolog: Sztukmistrze z Lublina

By Aktualności

24 sierpnia 2025 roku, w Dniu Niepodległości Ukrainy, na Placu Zamkowym w Warszawie odbyło się wyjątkowe widowisko plenerowe, które zgromadziło ponad 30 000 widzów.

Był to wielkoformatowy, multimedialny, polsko-ukraiński performance łączący teatr, muzykę, cyrk i sztuki wizualne. Projekt powstał w ramach idei Lublin 2029 RE:Union i był wyrazem sprzeciwu wobec rosyjskiej agresji, obojętności części zachodnich przywódców oraz rosnącej fali propagandy.

Lublin zyskał nie tylko nowy mural, ale również trwały znak przyjaźni i jedności między narodami polskim i ukraińskim. Inicjatywa została zrealizowana w formule partycypacyjnej w ramach projektu grantowego Ashoka, we współpracy z Fundacją „Siła Jedności”, Organizacją Społeczną „Communication Media Center” oraz Fundacją „Dusha”. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele władz miasta, województwa oraz Konsul Generalny Ukrainy w Lublinie, Oleh Kuts.

 

Zielona sieć – Błonia pod Zamkiem

By Aktualności

Miasto Lublin ogłosiło przetarg na kompleksową rewitalizację Błoni pod Zamkiem – wyjątkowej dla Lublina przestrzeni o dużym znaczeniu historycznym i krajobrazowym. Przedsięwzięcie współfinansowane ze środków Unii Europejskiej, zakłada przekształcenie Błoni w zieloną przestrzeń sprzyjającą integracji, organizacji wydarzeń kulturalnych oraz rozwojowi turystyki. Park powinien być w drugiej połowie 2027 r.

Park na Błoniach – częścią programu Europejskiej Stolicy Kultury 2029
Rewitalizacja Błoni została zaplanowana z poszanowaniem krajobrazu i istniejących wartości przyrodniczych – bez wprowadzania nowej zabudowy i z zachowaniem rosnących drzew. Prace prowadzone są w sposób pozwalający na zachowanie unikalnego charakteru tego miejsca, stanowiącego naturalne tło dla Zamku i Starego Miasta.
W zrewitalizowanym Parku na Błoniach zaplanowano liczne wydarzenia społeczno-kulturalne, które będą częścią programu Europejskiej Stolicy Kultury 2029. W tej przestrzeni realizowane będą m.in. takie inicjatywy jak Strefa Kultury Błonia, Carnaval Sztukmistrzów, Re:tradycja – Jarmark Jagielloński oraz Festiwal Wschód Kultury – Inne Brzmienia, których operatorem będą Warsztaty Kultury.

Lato bez presji – na osiedlu Słowackiego startuje LABA

By Aktualności

Bez deadline’ów, bez rankingów, bez presji. W sierpniu na osiedlu Słowackiego w Lublinie rusza LABA – czyli Letnie Aktywności Bez Ambicji – tygodniowy cykl działań społeczno-kulturalnych promujących beztroskę, sąsiedzką obecność i wakacyjny odpoczynek od produktywności. Choć LABA wyrasta z rytmu jednego osiedla, zaprasza wszystkie osoby, które mają ochotę na lato bez spiny – niezależnie od adresu zamieszkania. To cykl działań prospołecznych „Myślenie architekturą” w dzielnicach Lublina, w przestrzeni przy blokach i ogródkach działkowych.

Laba
Muzeum Osiedli Mieszkaniowych (MOM) zaprasza do udziału w wydarzeniu, które celowo nie ma ambicji, by być wielkie, spektakularne czy przełomowe. LABA – Letnie Aktywności Bez Ambicji – to propozycja powrotu do prostych form spędzania czasu, które wielu osobom kojarzą się z dzieciństwem, sąsiedzkim graniem w karty pod blokiem i spokojnymi rozmowami przy śniadaniu na trawie. LABA nie aspiruje do tego, by wypełniać kalendarz atrakcjami. Raczej zostawia w nim miejsce na oddech – oferując przestrzeń do wspólnego bycia. Bez celu, ale z sensem.

Zrób to wreszcie!
W programie LABY znalazły się działania dostępne dla wszystkich – niezależnie od wieku, doświadczenia kulturalnego czy poziomu zaangażowania. W sobotę 9 sierpnia cykl otwiera „Zrób to wreszcie!” – popołudnie dla osób, które od tygodni (albo miesięcy) nie mogą się zmobilizować, by wysłać zaległego maila, opisać zdjęcia czy wreszcie doczytać książkę. Organizatorzy i organizatorki proponują wspólną sesję nadrabiania i wspierania się w prokrastynacyjnych wyzwaniach.

Sąsiedzkie śniadanie na trawie
Dzień później, w niedzielę 10 sierpnia, odbędzie się sąsiedzkie śniadanie na trawie na skwerze obok pomnika Juliusza Słowackiego – z kocami, domowym jedzeniem i przestrzenią do rozmowy. Równolegle, na pobliskim targu przy Wileńskiej, trwać będzie targ sąsiedzki, podczas którego mieszkańcy i mieszkanki będą mogli wymienić się rzeczami z piwnic, szaf i pawlaczy. Choć wydarzenie nie ma charakteru profesjonalnego handlu, zakładamy możliwość sprzedaży rzeczy za symboliczną opłatą.

Gra w karty, Dyskusyjny Klub Filmowy, maraton reklam
W kolejnych dniach zaplanowano m.in. grę w karty (poniedziałek, 11 sierpnia), Dyskusyjny Klub Filmowy oparty na programie TV i maraton reklam z lat 90. (wtorek, 12 sierpnia), turniej w państwa-miasta i czytelnicze leżakowanie z czasopismami (sobota, 16 sierpnia), a także parzenie kawy bez kompleksów (niedziela, 17 sierpnia) – gdzie każda osoba może przynieść swoją ulubioną kawę i sposób parzenia, by dzielić się smakiem i doświadczeniem przy wspólnym stole.

LABA to nasz sprzeciw wobec przymusu doskonałości i produktywności. To alternatywa dla wakacji rodem z Pinteresta. Chcemy tworzyć wydarzenia, w których można uczestniczyć nie dlatego, że trzeba lub wypada, ale dlatego, że się chce, bez presji – mówi Paulina Mazurek z Kolektywu [ZOBACZ JAK], współautorka koncepcji programu.

Społeczna Przestrzeń Odporności Kulturowej

By Aktualności

Społeczna Przestrzeń Odporności Kulturowej to proces i zarazem zespół praktyk, w którym sztuka i kultura stają się narzędziem wzmacniania rezyliencji społecznej. Projekt budowany w oparciu o etykę troski jest nastawiony na wspieranie relacji, przeciwdziałanie wypaleniu, działania systemowe w obszarze bezpiecznych przestrzeni oraz rozwój praktyk kolektywnych – wszystko to w perspektywie budowania prawdziwej wspólnoty. Integracja sztuki, kuratorstwa, interdyscyplinarnych badań akademickich wspomaga tworzenie elastycznego modelu Społecznej Przestrzeni.

W 2025 roku rozwijamy ten proces poprzez konsultacje i spotkania merytoryczne z partnerami i ekspertkami. Współpracujemy merytorycznie z Cluj Cultural Centre (Cluj-Napoca, Rumunia) w ramach programu Re:Form. Experimental programme for rethinking work. Jesteśmy partnerami Namur 2030 (Belgia) w projekcie Fragilities. Przygotowujemy pierwsze seminarium sieciujące z udziałem polskich artystek i badaczek, m.in. Katarzyny Kani i Marty Wołowiec. W 2025 odbyliśmy kilkanaście sesji ko-kreacyjnych z osobami eksperckimi, w tym m.in. Elvirą Rilovą (kuratorka, konsultantka ECoC dla Las Palmas 2031) i Rarițą Zbrancą (dyrektorka programowa Cluj Cultural Centre, badaczka Babes-Bolyai Univeristy w Cluj, uczestniczka European Research and Innovation Day 2025), Katarzyną Zielińską (współdyrektorka zusa gGmbH w Berlinie, organizacji, która koncentruje się na wspieraniu zdrowia psychicznego). Przedstawiciele zespołu Lublin 2029 brali udział w międzynarodowych seminariach i kongresach, takich jak Resistant and Resilient Congress. Jesteśmy w stałych konsultacjach z Europejskimi Stolicami Kultury i kandydatami do tytułu (m.in. Oulu, Bourges, Budějovice, Tartu, Leuven, Lwów, Molenbeek, Wrocław, Skopje, Leeuwarden) w zakresie zrównoważonej struktury organizacyjnej, przeciwdziałaniu nierównościom w pracy w kulturze i demokratyzacji procesu ECoC. Prowadzimy pogłębione rozmowy o tym, jak zespoły i organizacje w kulturze mogą budować odporność, sprawczość i sieci wsparcia.

Projekt wyrasta z przekonania, że trwała odporność społeczna rodzi się w praktykach współpracy i troski. Dlatego budujemy przestrzeń dla wymiany doświadczeń pomiędzy osobami artystycznymi, badaczkami i aktywistami, a także wzmacniamy głos pracowników i pracowniczek kultury poprzez dialog z organizacjami typu watchdog zajmującymi się prawami pracowniczymi i niezależnymi działaniami na rzecz poprawy warunków pracy w kulturze. Społeczna Przestrzeń Odporności Kulturowej to otwarte laboratorium – proces oparty na relacjach i eksperymentowaniu z nowymi modelami pracy, w którym sztuka staje się polem testowania praktyk wspólnotowych, a zarazem narzędziem systemowej zmiany.

Miejskie Centrum Apiterapii

By Aktualności

Miejskie Centrum Apiterapii zlokalizowane jest na terenie kompleksu klasztornego św. Pawła przy ul. Bernardyńskiej w Lublinie. Projekt realizowany jest przez Marcina Sudzińskiego, Barbarę Wybacz oraz Archidiecezję Lubelską.

W ramach współpracy międzynarodowej podpisano dokumenty partnerskie pomiędzy Archidiecezją Lubelską a włoską szkołą średnią Istituto di Istruzione Superiore „Galileo Ferraris” (P.zza della Vittoria 3, 13100 Vercelli, Piemont). Partnerstwo zakłada wymianę młodzieży polsko-włoskiej w obszarze kultury i edukacji. Odbyły się już dwa spotkania – jedno we Włoszech oraz jedno on-line.

Zrealizowano projekt edukacyjno-partycypacyjny „Projekt: PARK” (wrzesień–grudzień 2024), w ramach którego prowadzono działania ze społecznościami młodzieży, seniorów, dorosłych i obcokrajowców. Projekt skupiał się na partycypacji społecznej, wspólnym tworzeniu i działaniach miękkich związanych z przestrzenią Parku i Miejskiego Centrum Apiterapii.

Od marca 2025 roku trwa kolejny etap działań społeczno-partycypacyjnych – Artystyczny Ogród Społeczny. Zakłada on aktywne włączanie mieszkańców w proces planowania koncepcyjnego oraz realizację mikrowdrożeń w przestrzeni Miejskiego Centrum Apiterapii.

Rozpoczęto także współpracę z partnerami z kraju i zagranicy. Przykładem jest wymiana doświadczeń w zakresie prowadzenia pasiek miejskich z Wolskim Centrum Kultury w Warszawie, gdzie odbyła się wizyta studyjna. Prowadzone są również rozmowy dotyczące możliwości współpracy w ramach partnerstwa miast Vercelli (Piemont) i Lublina.

Obecnie realizowane są działania partycypacyjne z udziałem lokalnych artystów w ramach programu Projekt: PARK – Artystyczny Ogród Społeczny. W przedsięwzięcie zaangażowani są rozpoznawalni artyści. W kolejnych etapach planowane jest rozszerzenie działań na europejską społeczność kultury w perspektywie programu Lublin 2029.

Teatr przemiany

By Aktualności

Teatr Przemiany to międzynarodowy projekt stworzony w ramach programu ESK 2029 LUBLIN Re:Union, łączący badania naukowe, wymianę wiedzy, edukację, praktykę teatralną, działalność wydawniczą, prezentacje spektakli i tworzenie archiwum performatywnego. Wraz z twórcami młodego pokolenia – tworząc warunki do spotkania z reżyserami, aktorami, performerami i nauczycielami, którzy mieli jeszcze możliwość pracy z Jerzym Grotowskim – chcemy podjąć próbę przetestowania i aktualizacji idei i praktyk Teatru Przemiany. W sześćdziesięciolecie premiery ostatniego przedstawienia Grotowskiego, „Apocalypsis cum figuris”, Lublin, z jego specyficzną historią kulturową, wydaje się miejscem odpowiednim, aby zadać pytanie o wartość i siłę tej tradycji (wyrastającej z polskiego romantyzmu tradycji teatralnej której Grotowski był spełnicielem i najwybitniejszym ze współczesnych jej reprezentantów) oraz możliwości kontynuacji tej tradycji w ponowoczesnym, zglobalizowanym świecie XXI wieku.

Chcemy także – sięgając po szeroko rozumiane pojęcie Przemiany – uczynić Lublin miejscem cyklicznych spotkań filozofów, antropologów, religioznawców, badaczy różnych tradycji przedstawień kulturowych. Podczas cyklu seminariów i dwóch dużych, międzynarodowych konferencji z udziałem światowych autorytetów zapytamy o fundamentalne dla europejskiego kręgu kulturowego kategorie przemiany/metamorfozy/transformacji/metanoi.
W czasach wielowymiarowego kryzysu, dotykającego nie tylko teatr, nie tylko kulturę, ale cały cywilizacyjny model funkcjonowania wspólnot odziedziczony po poprzednich pokoleniach, oparty na podmiotowości i relacjach międzyludzkich – chcemy zapytać o możliwości przeciwdziałania, o remedium. Wraz ze środowiskami twórczymi i zespołami identyfikującymi się z tradycją Teatru Przemiany, chcemy rozpoznać to, co w niej rzeczywiście wartościowe, niezbywalne, to co ma potencjał i właściwości remedium – i przekazać je następcom.

 

Lublin, 26.06.2025. Spotkanie roboczego zespołu projektu Teatr Przemiany: Tomasz Rodowicz (Chorea, Łódź), prof. Dariusz Kosiński (UJ, Kraków), Paweł Passini (neTTheatre, ESK Lublin 2029), Grzegorz Kondrasiuk (UMCS, ESK Lublin 2029).