Kompozycje Rafała Ryterskiego, jednego z najbardziej wyrazistych i nagradzanych polskich kompozytorów młodego pokolenia, złożą się na koncert „Nowe terytoria muzyki” w Centrum Kultury w Lublinie. Utwory wykona zespół Spółdzielnia Muzyczna Contemporary Ensemble.
W programie koncertu znajdą się trzy kompozycje: Birdsongs, Disco Bloodbath (Got to be real) i Maserholz, łączące brzmienia instrumentalne z elektroniką, mediami cyfrowymi i kontekstami społecznymi.
– Birdsongs (na zespół instrumentalny, audio playback i wideo; czas trwania: 32 minuty): sceniczny utwór z warstwą wideo autorstwa Agi Błaszczak i Rafała Ryterskiego. Punktem wyjścia dla kompozycji są ptasie migracje, stanowiące metaforę adaptacji oraz zmian w życiu człowieka i całej cywilizacji. Wśród inspiracji autor wymienia m.in. powieść „Bieguni” Olgi Tokarczuk, książkę „When the body says no” Gabora Maté oraz film dokumentalny „The Secret Routes of Birds Migration”. Utwór stawia pytania o potrzebę adaptacji i empatii ekologicznej we współczesnym świecie.
– Disco Bloodbath (Got to be real) (na 8 instrumentów i audio playback; czas trwania: 16 minut): kompozycja powstała na zamówienie Festiwalu Warszawska Jesień i została prawykonana w 2018 roku przez Black Page Orchestra. Podtytuł utworu nawiązuje do piosenki Cheryl Lynn. Dzieło jest wielowarstwowym kolażem rytmów, harmonii i beatów, czerpiącym z kultury ballroom/drag oraz społeczności graczy wideo. Obie te przestrzenie łączy poszukiwanie wolności tożsamościowej (szczególnie w obszarze płci) oraz specyficzny styl komunikacji oparty na humorze i przekomarzaniu się. W warstwie muzycznej żywy zespół konfrontuje się z elektroniką typu glitch oraz rozbudowaną partią perkusji.
– Maserholz (na zespół instrumentalny; czas trwania: 23 minuty): tytuł utworzony od niemieckiego słowa oznaczającego czeczotę (Maserholz) nawiązuje do tkanki drzewnej o nieregularnym, chaotycznym układzie włókien, powstającej w wyniku zaburzeń wzrostu drzewa. Struktura kompozycji nawiązuje również do medycznych technik obrazowania, takich jak tomografia komputerowa (CT), rezonans magnetyczny (MRI), ultrasonografia (USG) czy PET/CT. Konsultacji merytorycznych przy tworzeniu utworu udzieliła psycholożka i psychoterapeutka Klaudia Kornacka.
Spółdzielnia Muzyczna Contemporary Ensemble
Spółdzielnia Muzyczna należy do grona najprężniej działających polskich zespołów specjalizujących się w wykonawstwie muzyki współczesnej. Formacja gościła na renomowanych festiwalach w Polsce i za granicą, takich jak MaerzMusik w Berlinie, Internationale Ferienkurse für Neue Musik w Darmstadcie, Festival MUSICA w Strasburgu, „AFEKT” w Tallinnie, Warszawska Jesień, Sacrum Profanum czy Unsound.
Zespół został wyróżniony m.in. prestiżową Ensemble Prize przyznawaną przez Ernst von Siemens Musikstiftung, nagrodą Związku Kompozytorów Polskich (2025) oraz nominacjami do nagród Koryfeusz Muzyki Polskiej i Fryderyk (2022, 2025). Muzycy doskonalili swoje umiejętności podczas kursów mistrzowskich z takimi zespołami jak ensemble recherche oraz Ensemble Modern.
Skład zespołu: Małgorzata Mikulska (flety), Tomasz Sowa (klarnety), Krzysztof Guńka (saksofony), Barbara Mglej (skrzypce / altówka), Paulina Woś (skrzypce / altówka), Jakub Gucik (wiolonczela / elektronika), Aleksander Wnuk (perkusja / elektronika), Aleksandra Płaczek (fortepian / instrumenty klawiszowe / elektronika).
Rafał Ryterski
Rafał Ryterski (ur. 1992 w Gdyni) to kompozytor, aktywista, artysta interdyscyplinarny oraz kurator. W swojej twórczości stosuje tzw. genrebending (przekracznie granic gatunków muzycznych i dyscyplin sztuki), tworząc dzieła z pogranicza muzyki, teatru i performensu. Tematycznie podejmuje zagadnienia tożsamości, społeczności LGBTQ+ oraz analizy mechanizmów przemocy.
Ryterski jest m.in. zwycięzcą 70. Międzynarodowej Trybuny Kompozytorów za utwór Totentanz (2024) oraz laureatem konkursu 33. Biennale Muzyki w Zagrzebiu (2025). W 2021 roku otrzymał nominację do Paszportu Polityki w kategorii muzyka poważna. Jest absolwentem Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie oraz The Royal Academy of Music w Aarhus, a także wykładowcą m.in. na Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych i w Akademii Muzycznej w Łodzi.
Muzyka jako wehikuł intermedialny
Wydarzenie jest częścią projektu „Strefy przygraniczne. Nowe terytoria muzyki” zawartego w aplikacji ESK Lublin 2029 RE:UNION, jednej z kluczowych inicjatyw w obszarze Granice (linia programowa Rubieże). Kompozycje Ryterskiego łączące instrumenty akustyczne z elektroniką, mediami cyologicznymi i muzyką glitch przełamują konwencjonalne podziały gatunkowe i estetyczne, co wpisuje się w cel projektu dotyczący badania „muzyki jako wehikułu intermedialnego” oraz poszukiwania nowych terytoriów dźwiękowych. Główny kompozytor programu Rafał Ryterski jest ujęty w aplikacji ESK w gronie kluczowych twórców kształtujących program artystyczny Lublina 2029. Powierzono mu skomponowanie muzyki do jednego z najważniejszych wydarzeń ESK – opery „Bieguni. Opera wędrowna”.
Koncert odbędzie się w piątek, 13 listopada w Centrum Kultury w Lublinie o godz. 20. Bilety w cenie 30/40 zł.
