
– To były dwa niezwykle intensywne i inspirujące dni. W Lublinie narodziło się nowe polskie Hyakki Yagyō czyli Nocna Parada Stu Demonów – pisze w mediach społecznościowych japońska artystka Yumi Hayashi, która w Teatrze Andersena poprowadziła pod koniec września warsztaty z cyklu „Lalki i Ludzie II”.
Hyakki Yagyō to wywodzący się z japońskich wierzeń ludowych motyw nocnej parady yōkai – demonów, duchów i innych fantastycznych stworzeń. Przez stulecia był obecny również w japońskiej sztuce. Podczas lubelskich warsztatów uczestnicy i uczestniczki pracowali nad własną wersję tego niezwykłego pochodu.
– Używając japońskich yokai i innych nadprzyrodzonych stworzeń jako tematu, każdy zrobił swoją własną lalkę – relacjonuje Yagyō. I dodaje: – Sama również bardzo wiele nauczyłam się od uczestników. Było to dla mnie naprawdę niezwykle cenne doświadczenie.

Koordynowane przez Teatr Andersena w Lublinie zajęcia były częścią drugiej edycji międzynarodowego projektu, poświęconego rzemiosłu teatralnemu, tworzeniu lalek i szeroko rozumianemu teatrowi formy. Ich idea wyrosła z pytania: kto w teatrze lalek jest ważniejszy: lalki czy ludzie?
– Bez ludzi lalka pozostaje przedmiotem, ale to właśnie ona pozwala na scenie opowiadać historie w sposób, którego nie da się osiągnąć wyłącznie poprzez obecność aktora. Dlatego interesują nas i lalki, i ludzie – zarówno sama forma, jak i ci, którzy ją wymyślają, konstruują, wprawiają w ruch i nadają jej znaczenie – podkreślają pomysłodawczynie warsztatów.

Uczestnikami i uczestniczkami byli profesjonaliści/stki, m.in. rzemieślnicy/czki teatralni, konstruktorzy/rki, technolodzy/żki, czy pracownicy/e pracowni plastycznych. Bez ich wiedzy, doświadczenia i umiejętności wiele pomysłów artystycznych nigdy nie mogłoby pojawić się na scenie.
Japoński teatr formy
Było to już kolejne spotkanie w ramach warsztatów „Lalki i ludzie”. Tegoroczna edycja ma szczególnie silny akcent japoński. Podczas wizyty w Japonii zrealizowanej dzięki współpracy Europejskiej Stolicy Kultury Lublin 2029 z EU-Japan Fest koordynatorki projektu mogły bliżej poznać japoński teatr formy – jego tradycję, niezwykłe rzemiosło, ale również współczesne podejście do lalki, materiału i animacji. To doświadczenie stało się jedną z inspiracji dla drugiej edycji projektu.
Dlatego w tym roku zaproszono do Lublina aż troje twórców związanych z Japonią: Yumi Hayashi, Hidetakę Yabukiego i Noriyukiego Sawę. Każde z nich reprezentuje inne doświadczenie, technikę i sposób myślenia o formie. Uczestnicy mogą nie tylko uczyć się od nich konkretnych metod pracy, ale również spotkać się, porozmawiać i skonfrontować własne doświadczenia z zupełnie innymi tradycjami teatralnymi.

– Chcemy stworzyć cykliczną, międzynarodową przestrzeń spotkań i praktycznych szkoleń dla tego środowiska. Miejsce, w którym można zdobyć nowe umiejętności, ale równie ważna jest możliwość wymiany doświadczeń – zobaczenia, jak pracują inni, z jakich korzystają materiałów, jak rozwiązują problemy konstrukcyjne i jak w różnych częściach świata myśli się o budowaniu i animowaniu lalek oraz form teatralnych – wyjaśniają pomysłodawczynie.
Warsztaty „Lalki i Ludzie II” są częścią zawartego w aplikacji Lublina ESK 2029 projektu Rehab, jednej z kluczowych inicjatyw w obszarze Granice (linia programowa Rubieże). Działanie to skupia się na opartej na kulturze pomocy psychologicznej i społecznej. Za realizację odpowiada Teatr Andersena w Lublinie.
Zajęcia odbyły się w dniach 28-29 września w Teatrze Andersena w Lublinie.
Projekt jest dofinansowany ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Teatr”.